Βαθιά συγκίνηση και ιστορικές μνήμες από την πιο σκοτεινή περίοδο της ναζιστικής Κατοχής ξυπνά η δημοσιοποίηση των ανέκδοτων φωτογραφιών από το Σκοπευτήριο της Καισαριανής.
Τα ανατριχιαστικά καρέ, που αποτυπώνουν τις τελευταίες στιγμές των 200 εκτελεσθέντων της 1ης Μαΐου 1944, μπαίνουν πλέον στο μικροσκόπιο της ιστορικής έρευνας, με τις πρώτες αναγνωρίσεις προσώπων να είναι ήδη γεγονός.
Ποιοι είναι οι 4 αγωνιστές που ταυτοποιήθηκαν
Τις τελευταίες ώρες, η προσοχή στρέφεται στην αναγνώριση των μαρτύρων που απεικονίζονται στο φωτογραφικό υλικό. Μέσα από διασταυρώσεις στοιχείων, αλλά και πληροφορίες που επικαλείται η το 902.gr, φέρονται να έχουν αναγνωριστεί τέσσερις από τους μελλοθάνατους:
- Βασίλης Παπαδήμας (Ο άνδρας με το λευκό πουκάμισο): Γεννημένος στην Πύλο το 1909 και βετεράνος του αλβανικού έπους, εργαζόταν σε εργοστάσιο στη Γιάλοβα. Η σύλληψή του το 1941 από ιταλικές και ελληνικές δυνάμεις ξεκίνησε έναν Γολγοθά φυλακίσεων (Ναύπλιο, Λάρισα) που κατέληξε στο στρατόπεδο του Χαϊδαρίου. Το δράμα της οικογένειάς του είναι ενδεικτικό της εποχής, καθώς η μητέρα του απεβίωσε από εγκεφαλικό λίγες εβδομάδες μετά την εκτέλεσή του, ενώ ο αδελφός του Δημήτρης (γνωστός εκδότης) γνώρισε αργότερα την εξορία της Μακρονήσου.
- Ηλίας Ρίζος του Δημητρίου: Πρόκειται πιθανότατα για τον νεαρό άνδρα που διακρίνεται να χαμογελά ανεπαίσθητα. Εργάτης σε βιοτεχνία τροφίμων στη Λαμία, προδόθηκε από ντόπιους συνεργάτες των Ιταλών. Μέσα από τις φυλακές της Λαμίας, βρέθηκε στο Χαϊδάρι για να ενωθεί με τους 200. Σημαντική ήταν η αντιστασιακή δράση και των αδελφών του μέσα από τις τάξεις του ΚΚΕ.
- Θρασύβουλος Καλαφατάκης: Ο 30χρονος γεωργός από τον Πλατανιά Χανίων βρισκόταν στο στόχαστρο ήδη από την περίοδο της δικτατορίας του Μεταξά λόγω της δράσης του με το ΚΚΕ. Πέρασε από την Ακροναυπλία και έφτασε στο Χαϊδάρι, όπου μνημονεύεται για τη φροντίδα που παρείχε ως μάγειρας στους νεότερους συγκρατούμενους του.
- Δημήτρης Παπαδόπουλος: Πρόσφυγας ποντιακής καταγωγής και ιστορικό στέλεχος της Ομοσπονδίας Οικοδόμων. Με αδιάλειπτη συνδικαλιστική παρουσία από τη δεκαετία του ’20, βρισκόταν σε καθεστώς διώξεων από το 1936. Το 1941 παραδόθηκε από το καθεστώς στους Γερμανούς κατακτητές, ακολουθώντας τη μοιραία διαδρομή προς το Σκοπευτήριο.
Παρέμβαση από Βουλή και Υπουργείο Πολιτισμού
Η εμφάνιση των ντοκουμέντων προκάλεσε την άμεση κινητοποίηση του κρατικού μηχανισμού (16/02/2026). Σε ανώτατο επίπεδο, ο Πρόεδρος της Βουλής, Νικήτας Κακλαμάνης, ήρθε σε επικοινωνία με την Υπουργό Πολιτισμού, Λίνα Μενδώνη.
Η κοινή γραμμή πλεύσης ορίζει πως το Υπουργείο Πολιτισμού αναλαμβάνει τις απαραίτητες νομικές και ελεγκτικές διαδικασίες. Εφόσον πιστοποιηθεί επίσημα η αυθεντικότητα των φωτογραφιών, το Ελληνικό Δημόσιο θα προχωρήσει στην απόκτησή τους, προκειμένου να κατατεθούν και να διαφυλαχθούν στο αρχείο της Βουλής των Ελλήνων. Την κυβερνητική βούληση για την εξαγορά του υλικού επιβεβαίωσε κατά την επίσημη ενημέρωση και ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, Παύλος Μαρινάκης.
«Φρένο» στη δημοπρασία από τον Βέλγο συλλέκτη
Η θύελλα αντιδράσεων στην Ελλάδα και η βεβήλωση του μνημείου στην Καισαριανή, οδήγησαν τον ιδιοκτήτη της ιστοσελίδας Crain’s Militaria σε αλλαγή στάσης. Ο Βέλγος συλλέκτης προχώρησε στην αναστολή της πώλησης μέσω eBay, δηλώνοντας βαθιά σοκαρισμένος από τις εξελίξεις.
Μιλώντας στον ελληνικό Τύπο (“Καθημερινή”, “Εφημερίδα των Συντακτών”), ξεκαθάρισε πως, παρά τον καταιγισμό προσφορών από ιδιώτες, δεν έχει συμφωνήσει στην πώληση των φωτογραφιών. Αντιθέτως, δηλώνει πρόθυμος να καθίσει στο τραπέζι του διαλόγου με την ελληνική Πολιτεία.
Ωστόσο, δεν παρέλειψε να εκφράσει τη δυσαρέσκειά του για την αυθαίρετη αναπαραγωγή του υλικού στο διαδίκτυο (με αφαίρεση των υδατογραφημάτων του), ζητώντας τον στοιχειώδη σεβασμό των πνευματικών και ιδιοκτησιακών του δικαιωμάτων, καθώς οι αλλοιώσεις των εικόνων έχουν ήδη αρχίσει να τροφοδοτούν θεωρίες γύρω από τη γνησιότητά τους.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου